Co dalej z fragmentami synagogi?

Badania archeologiczne w miejscu dawnej synagogi w Otwocku, której fragmenty odnaleziono podczas prac przy ul. Warszawskiej powoli dobiegają końca. Co dalej się stanie z bezcennymi reliktami?

W wyniku prowadzonych prac odkopano bezcenne relikty dające obraz tej niezwykłej budowli. Do tej pory odkryto już fundamenty, pięknie zachowane schody wejściowe, kolumny i wiele mniejszych elementów budowli. 

Przypomnijmy, że synagoga rodziny Goldbergów została zbudowana w 1927 roku dzięki funduszom Szlomy i Chaima Goldbergów. Znajdowała się przy ulicy Warszawskiej, naprzeciwko otwockiego ratusza, i pełniła funkcję głównej synagogi gminnej. Synagoga stanowiła ważne centrum życia religijnego i kulturalnego lokalnej społeczności żydowskiej. 

W październiku 1939 roku synagoga została podpalona przez niemieckich żołnierzy. Mimo, że strażacy chcieli ugasić pożar, nie pozwolono im na to, co doprowadziło do niemal całkowitego zniszczenia budynku.

Ukryty skarb odnaleziony po 85 latach

– Pozostałości synagogi Goldbergów w Otwocku odkryto podczas prac ziemnych przy ulicy Warszawskiej, które były częścią większego projektu modernizacji. Wcześniej niedaleko miejsca dawnej synagogi powstała ścieżka rowerowa, a w ostatnim czasie miała realizować się tam inwestycja związana z rozbudową parkingu – poinformował nas Rafał Skwiot, rzecznik Starostwa Powiatowego w Otwocku.

Na miejscu znaleziska pojawili się archeolodzy. 

– Prace archeologiczne, które rozpoczęły się po odkryciu, pozwoliły na identyfikację fragmentów murów i polichromowanych elementów kolumn, które należały do synagogi Goldbergów. Odkrycia te są cenne dla odtworzenia wyglądu wnętrza budynku oraz jego symboliki. Synagoga, zbudowana w 1927 roku, pełniła ważną rolę religijną i kulturalną w Otwocku, mieściła 650 wiernych i była projektowana przez Eugenię Jabłońską – dodaje Rafał Skwiot.

Zapytaliśmy, co powiat planuje zrobić z odnalezionymi fragmentami. Sprawa ta interesuje także mieszkańców Otwocka i okolic.

– Polichromowane kolumny zostały zabezpieczone i zdeponowane w Muzeum Ziemi Otwockiej. Planowane są również dalsze prace i konsultacje, po których najprawdopodobniej kolumny będą eksponowane w przestrzeni miejskiej – przekazał nam rzecznik starostwa i podkreślił: – W ostatnim czasie na miejscu dawnej synagogi odbyło się spotkanie z udziałem Starosty Otwockiego, Prezydenta Miasta Otwocka, Mazowieckiego Konserwatora Zabytków, archeologów i społecznego konserwatora. Podczas spotkania rozmawiano o możliwościach upamiętnienia miejsca, w którym znajdowała się synagoga, poprzez wyeksponowanie kolumn i instalację odpowiedniej tablicy informacyjnej. Natomiast ostateczne decyzje zostaną podjęte po zakończeniu prac archeologicznych.

Co dalej z fragmentami synagogi?

Jak informuje Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków: - po zakończonych pracach stanowisko zostanie zabezpieczone na zimę, a część elementów architektonicznych poddana będzie pracom konserwatorskim. We współpracy z władzami samorządowymi opracowywany jest również plan uczytelnienia odkopanych reliktów oraz upamiętnienia miejsca funkcjonowania synagogi.

Zakończenie prac archeologicznych planowane jest na drugą połowę października. 

Czytaj także: